We waren op een verjaardagsfeest. Iedereen was blij. De jarige jet was heel erg jarig, Ze zag er prachtig uit in haar bloemenjurk. Ze was ook heel erg zwanger. Haar trotse moeder, oma in spé, zat naast haar.
“Dit ga jij nooit meemaken” zei een stemmetje in mijn hoofd. Ik probeerde zo normaal mogelijk te doen, maar ik verstijfde. Het was alsof ik een klap tussen mijn ogen kreeg.
Toen we vertrokken waren, begonnen mijn tranen te stromen. Op straat nog wel. En terwijl ik eigenlijk geen huiler ben, zeker niet in het openbaar. Maar dit was weergaloos. Ik vluchtte een steegje in, er was geen houden meer aan.
De warmte van moeder, dochter en buik maakte alles plots heel concreet. Dat mijn moeder mijn kindertjes niet zal kennen, werd opeens van feit tot gevoel. Natuurlijk, ik was nog steeds heel blij voor "Jet", ik wilde haar niets ontnemen ofzo, maar jaloers was ik wel, veronderstel ik. Bertrand Russell zei dat jaloezie een van de machtigste oorzaken van verdriet is. Dat kon ik billijken, die middag in het steegje.
We zijn een paar maanden verder. Roze wolken drijven om me heen. Ik word omringd door mensen van rond de dertig die zwanger zijn en anderszins met kinderen bezig zijn. Verhalen hoor ik, over schoppende baby’s in buiken en moeders die grootmoeders zullen worden.
Ik ben blij voor hen, ik ben dol op nieuw leven, maar het 'vriesgevoel' blijft ook. Het is een verdrietige herinnering aan iets wat niet gebeurd is en iets wat nooit gebeuren zal.
De baby van Jet is inmiddels geboren. Bijna dagelijks fiets ik langs haar straat, het is op de route van thuis naar werk. En elke keer denk ik weer even aan dat moment dat ik bevroor. Ik schaam me, dat ik nog niet op kraamvisite ben geweest.
Toen ik vandaag de zwangere J in de stad tegen kwam en niet goed wist hoe ik moest gaan staan, besefte ik dat het zo niet langer kan.
Er zullen altijd overal baby’s zijn en er zullen altijd overal meiden zijn met moeders. Ik zal moeten accepteren dat mijn vrienden en familie zullen baren, met mooie moeders aan hun zijde. Het is niet anders. Ontlopen heeft geen zin.
Deze dame zet zich schrap. Komende week ga ik op kraamvisite. We moeten het leven blijven vieren, ook als dat soms een beetje moeilijk is.
Vandaag was heerlijk simpel, de 30ste januari. Mijn lief en ik werden samen wakker. Lekker vroeg. Na het ontbijt gingen we op pad, we maakten eerst samen de auto sneeuwvrij onder toezicht van de kat. Daarna reden we naar Den Haag.
Het leek een zaterdag als andere zaterdagen. We zijn gezegend met een groot aantal dagen waarop we doen of deden waar Claudia de Breij over zingt "Samen wakker worden/ Ergens heen /Lekker eten En weer slapen "
Maar vandaag was anders, want vandaag deden we twee enorme aankopen. Vanaf nu is alles anders, zijn we nog meer samen dan voorheen.
De eerste aankoop waren zes stoelen voor onze eettafel. Wit en hout. Ze kunnen jaren mee en zullen misschien zelfs nog vrolijk ergens staan als wij er niet meer zijn.
De tweede aankoop was, uren later, een verjaardagskalender. Zojuist heb ik alle verjaardagen van onze vrienden opgezocht en met zwarte pen op de lijntjes geschreven.
Het lijkt zo onbeduidend, een verjaardagskalender, maar ik had vandaag toch het gevoel dat ik met heftig eeuwigheidswerk bezig was. Groter dan ons testament. Ik dacht aan het toilet bij mijn schoonouders, waar een verjaardagskalender hangt uit 1973. Hij vertelt het verhaal van een gezin. Sommige namen zijn getypt, andere er haastig bijgeschreven.
Tja, ons "gezin" bestaat nu alleen nog uit hem en mij en uit onze twee katten. Toch is dit ook het begon van een verhaal, dat ooit verteld zou kunnen worden door deze kalender. Misschien moet hij ooit weg omdat er iemand per ongeluk overheen plast, dan loopt het verhaal voortijdig af. Maar, het zou ook kunnen dat hij er nog hangt in 2047. Zou ik dan nog weten wie Detlev is? Wie zullen erbij zijn gekomen? Wie zijn we vergeten? Het gaat nooit zoals je verwacht. Wie weet is er wel iemand rücksichtslos weggehaald met typex. Er zullen kinderen op staan die nu nog in de buik van hun moeder verblijven, als eitje of foetus, hopelijk ook de onze.
Het enige wat ik zeker weet, is dat ik in 2047 met plezier terug zal kijken naar die zaterdag in 2010, toen het sneeuwde en alles nog komen ging. Ik zal dan vast nog weten hoe gelukkig is was op die januaridag, hoeveel ik van mijn lief houd, hoe de kleine kat spinnend op mijn schoot zat. Als ik tijd van leven mag hebben, weet ik dat vast nog.
Opeens besefte ik dat het een groot avontuur is, het leven. En wij gaan het leven. Ik kreeg er vlinders van in mijn buik.
Van oktober 2004 tot september 2006 was er Dichters op Dinsdag op miwian.nl. Iedere week een thema waarbij lezers een gedicht of songtekst uitzochten en deze op hun eigen weblog plaatsten. Na een pauze van drie jaar gaan een aantal oudgedienden van toen hier opnieuw mee aan de slag. Vanaf 18 augustus 2009 wordt via deze site wekelijks een thema bekend gemaakt, een link met een eigen bijdrage kan dan hier in de comments geplaats worden.
Al een hele tijd wilde ik weer inspringen, maar ik vergat het telkens. Mijn geheugen is een zeef momenteel. Gelukkig dacht ik er vandaag aan. Het thema is zelfportret deze week. Een lastige, maar gelukkig ruim om te vatten ... Hopelijk is het toegestaan om mee te doen met vorige week woensdag ...
Ik zat toen heel stil te werken,
de boeken waren als zerken
voor me, ik wist wel wat
elk graf in zich had.
Mijn lijf zat daar in een kamer,
boomtakken voor het raam er
heenkropen en weer, vervelend,
met groene bladen al geelend.
Mijn oogen zagen verwonderd
naar 't buitenlicht, maar zonder 't
zelf te weten wat of
hun licht oppervlak trof.
0 mijn hart was toen zoo hongerig,
zoo angstig en zoo verlangerig,
zoo droog en het regende niet,
en elke dag ging te niet.
Ik zat in die lichte dagen --
mijn hart hield nooit op te jagen --
ik zat te zien en te werken,
alles was m' als doodzerken.
Herman Gorter,
uit: Verzen 1890.
Het museum heeft een collectie die vier eeuwen beslaat en ik heb het gevoel dat ik er al die vierhonderd jaar heb gewerkt. Het rondleiden vond ik destijds geweldig, maar ik stond ook vaak gapend op zaal. Na al die jaren was ik niet zo rouwig om ontslag te nemen.
Deze week was ik er met Chiel, die er wel eens wilde kijken. Ik kende de hele riedel nog. Alle anekdotes en geschiedenis wist ik weer. In gedachten zag ik alle avonturen die ik er beleefde: schoolklassen, tandartsen, flauwvallende tienermeisjes. En ook de stukken geschiedenis waar je zomaar tussendoor loopt.
De aanwezigheid van Chiel zette alles in een mooier daglicht. Soms heb je even de ogen van een ander nodig om te zien hoe bijzonder iets is, wat voor jou al heel gewoon is.
Ik zat in de universiteitsbibliotheek te werken. Het is een ruimte waar ik al een jaar of zeven geregeld verblijf.
Plots zat ik tegenover een jongen van wie ik mijn ogen nauwelijks af kon houden. En dat was niet omdat hij zo knap was (dat was hij overigens wel) of omdat zijn borsthaar boven zijn nonchalante overhemd uitpiepte (maar dat was wel zo). Nee. Ik besefte opeens dat ik ongemerkt een fase in mijn leven heb afgesloten.
Eensklaps was ik me er namelijk van bewust, dat die jongen vroeger mijn type geweest zou zijn. Echt, toen ik zeventien was, was ik mateloos voor deze jongeman gevallen. Nu kan dat natuurlijk niet, want toen was deze jongen zeven, maar het gaat om het idee.
Kijk hem nou zitten. Alles lijkt aan hem te kloppen. Een cosmetisch perfect gelaat. Brad Pitt eat your heart out, dat werk. Getormenteerde oogopslag, want hij is hier in de UB met heel moeilijke dingen bezig. Lichte gelaatskleur, alsof hij niet veel zon ziet. Baardje van een dag of twee. Merkkleding maar onverschillig en achteloos.
En nu, nu vind ik hem een aansteller. En mezelf, in retrospect, ook. Het baardje is gecultiveerd en het haar te vaak met glansshampoo gewassen. Ik ben niet meer vatbaar voor het zogenoemde charisma van de romantische held. Het is voorbij, het wachten bij de telefoon, het uitpluizen van blikken en ingewikkelde hints. Ik ben wijzer geworden misschien. Of cynischer. Misschien is er simpelweg een veel rust op mijn pad gekomen sinds ik soort van vaste verkering heb, dat kan natuurlijk ook. Hoe het ook zij, de bleke jongeling heeft afgedaan.
Natuurlijk was ik veel te vroeg. De tijd moest ik doden in een winkelcentrum. Hoewel ik ruimschoots over mijn angst heen ben om ergens in mijn eentje koffie te drinken, dorst ik de snackbar met drie bejaarde,morsige habitués niet in. Er was een supermarkt, maar ik had niets nodig. Echt niets. Er was een drogist, waar ik wat tijd besloot door te brengen. Ik ben dol op parfum testen, en nagellak overwegen. Maar de verkoopsters waren zo blij dat er zomaar overdag iemand binnenkwam, dat ik zo goed werd geholpen dat ik binnen twee minuten weer buiten stond. Met tandenstokers. Verder was er een bakker, maar daar had ik ook niets te zoeken. Ik besloot op een bankje te gaan zitten. Dat had ik al jaren niet meer gedaan.
Het winkelcentrum was dan misschien een slecht voorteken geweest, bij de coach was het niet geestdodend. De kamer stond vol met foto’s en er lagen stapeltjes tijdschriften. Zo is het bij mij thuis ook.
Het was bijzonder fijn om te merken dat sommige mensen de kunst verstaan om complexe problemen eenvoudig te verwoorden, zonder het te simpel te maken. En toen het grote boek van Toon Tellegen me aankeek vanuit de kast, wist ik dat het goed was.
Bij het verkeerslicht kwam ze naar me toe. Roze jas. Serieuze ogen. “De bus stopte ermee” zei ze. “ Hoe kwam dat?” vraag ik en ik ben blij dat ik zo alert een wedervraag stel. “Hij had een lekke band, hij stopte ineens en toen moesten we lopen” “Wie had er een punaise op de weg gelegd dan?” vraag ik. “ Dat weet ik niet” zegt ze. En ze moet lachen. “Nou moet ik lopen naar mijn werk”. Dat laatste komt er verontwaardigd uit. Een lekke band is nog wel een avontuur, maar de consequenties vind ze minder romantisch. “Waar werk je dan?” vraag ik. Ze gebaart naar een dagcentrum voor mensen met een verstandelijke beperking. Ze maken er keramiek, weet ik. “Maar dan ben je er bijna” zeg ik. Dat moet ze toegeven. Het licht springt op groen en we gaan ieder ons weegs.
Deze ontmoeting blijft bij me. Waarschijnlijk, omdat het de laatste tijd niet zo lekker gaat met me. Ik denk dat ik een beetje overwerkt ben. Alles wat ik het laatste half jaar heb meegemaakt, lijkt zich te wreken. Ik ben overdag gewoon niet zo gelukkig. Pas als ik ’s avonds bij vrienden ben, of bij meneer F, of met kat en boek op de bank, lijkt het alsof ik uitademen kan.
De ontmoeting met de dame met de roze jas, hakt erin. Niet alleen ben ik blijkbaar niet de chagrijnige nietsnut die ik mezelf waan, anders komt zo’n mevrouw niet op je af, maar ook springt voor het eerst in lange tijd mijn hart op. Niet bepaald onprettig.
Ik vertel dit alles aan Solvejg, die middag.En als ik het net verteld heb, loopt de dame in de roze jas juist voorbij het café waar we neergestreken zijn.
Je zou bijna denken dat het een teken is, maar ik weet niet van wat. Het was in ieder geval een leuke knipoog van het lot.
Laatst vroeg iemand, of je dode mensen uit het geheugen van je telefoon moet halen. Dat moet iedereen zelf weten, natuurlijk. Ik kan me voorstellen dat het voor sommigen heel confronterend kan zijn om een overleden naam voorbij te zien flitsen.
Zelf vind ik het fijn om mijn moeder in mijn telefoon te laten staan. Natuurlijk kan het wel eens vervelend zijn haar naam te zien, je wordt dan toch herinnerd aan haar overlijden. Maar och, er herinnert genoeg aan haar overlijden, dus het is lood om oud ijzer.
En: ik vind het soms prettig om haar voicemail te bellen. Ik moet dan namelijk altijd glimlachen.
Mijn moeder was best handig met e-mail en telefoons. Maar niet altijd. Zo wist ze niet helemaal hoe ze met mobiele telefoon moest omgaan. In het begin liet ze haar leerlingen smsjes aan mij tikken, zij dicteerde. Later kreeg ze dat onder de knie. In kleine letters zelfs.
Maar het afluisteren van haar voicemail, dat lukte nog niet altijd.Dus haar voicemail is "Dit is de voicemail van Rina. Spreek maar niet in, want ik weet toch niet hoe ik hem moet afluisteren".
Typisch mijn moeder. Creatief omgaan met wat er is. Als ik haar stem en haar praktische oplossing hoor, dan word ik even blij. Ik hoor niet meer haar door ziekte getijsterde stem, maar ik hoor even hoe ze was. En dan kan ik er weer even tegen. Zo'n herinnering helpt me door de dag.
een polaroid
Deze uil staat op een bekend cafe in mijn stad. Als je van buiten naar binnen kijkt, dan lijkt hij zich een beetje te schamen voor de taferelen die achter het raam gebeuren. Als je binnen bent en naar buiten kijkt, dan lijkt het net of hij sip is omdat hij niet mag binnenkomen en delen in de feestvreugde. En zo blijft hij altijd in een soort limbo tussen binnen en buiten. Ik snap wel dat hij zielig kijkt, eigenlijk.
een polaroid
Ik zal zo'n jaar of vijf geweest zijn, toen ik verbanden ging zien. Dingen leken op elkaar, er waren overeenkomsten die ik kon verbinden in mijn wereld. Fascinerend vond ik het. Mama's trui leek op boerenkool, bijvoorbeeld. En het woord "veer" leek op "veertig" maar had er toch niets mee te maken. En nog steeds houd ik van verbinden. Zie hier de letter A, die ik zomaar tegenkwam achter de sportschool.
Ziet u weleens zomaar een A?
een polaroid
Stuurt u mij maar geen kaart, als het zo moet. Volgens mij vindt de mevrouw die hem krijgt, het ook niet zo leuk. Ze kijkt alsof ze elk moment in een hysterische episode kan schieten. Deze plank wordt misgeslagen, zoals wel vaker in reclame.
Als kind was ik niet zo goed met cijfers. Ik kon me , met name , weinig voorstellen bij de betekenis van cijfers.
Of een gulden nu veel was of niet voor een zak snoep, het zei me niets. En of een uur lang was, wist ik niet. Zestig minuten ja, maar wat waren dat dan? Ook afstanden vond ik moeilijk om in te schatten.
Dit alles leidde niet tot te laat komen, roekeloosheid met geld en verkeerd opgemeten kamers, maar juist tot overdreven voorzichtigheid en angst. Wie de wereld niet goed begrijpt, kan bang worden.
De oplossing lag gelukkig voor het oprapen. Je kunt de dingen namelijk vergelijken. Misschien zegt 60 cent je weinig, maar als je weet dat het de prijs van een postzegel is, wordt het duidelijker en je kunt dingen behappen.
Ik gebruik die vergelijkingen nog steeds, bijna dagelijks. Toen ik van het station Haarlem naar een afspraak moest, keek ik hoe ver het was. Een kilometer, vertelde de routebeschrijving. En onwillekeurig dacht ik “dat is net zo ver als van school naar het huis van Gemma”. Prima te doen dus, want van het schooltje naar Gemma was niet zo ver.
Dat Gemma mijn vriendin zou worden lag vast vanaf dag 1. Ze was namelijk ook "import" en even oud als ik. Bovendien was ze aardig en warm, laten we dat niet vergeten. Ze woonde met haar ouders, twee zusjes en een broertje in een verbouwde boerderij een eindje buiten het dorp waar mijn school stond.
Ik wist van iedere boerderij wie er woonde, ik wist precies waar een hond kon aanslaan. Die fietsroute had nauwelijks geheimen voor mij. Je moest ook langs “de bergjes”, twee ophopingen waar bij hoog water een stalen deur werd geplaatst om te voorkomen dat het dorp zou overstromen. (dat gebeurde nooit, maar als Zeeuws kind wist je dat die mogelijkheid altijd op de loer lag) Dan had je het vrachtwagenbedrijf van het meisje uit onze klas, de Engelse hippiefamilie wier kinderen elders op school zaten en het huis van de meester. Dan was je er al bijna.
Wie had kunnen denken dat zo'n ritje me moed zou kunnen geven om in 2010 voetje voor voetje door de sneeuw van Haarlem te schuifelen?
Bijna alle ideeën uit mijn kindertijd zijn veranderd. Iedereen verhuisde, honden gingen dood. Er zijn geen guldens meer, maar euro’s. Niemand maakt zich nog druk om de kruisraketten waar mijn moeder tegen protesteerde. Maar Gemma’s kilometer is altijd hetzelfde gebleven.
In mijn hoofd dan toch.
Want onlangs ontdekte ik, dat het 1,4 kilometer van haar huis naar het dorpsschooltje is. Maar ach, ik heb toch jarenlang plezier gehad van dit idee, dus dat het niet helemaal klopt, hindert niet.
een polaroid
De katten mogen van mij geen kalkoen eten. Ik vind kalkoenen namelijk erg mooi. Dat blauw, dat rood, die veren! Ook de Latijnse naam is prachtig: meleagris gallopavo. De Maya's hadden al kalkoenen. Via India en Turkije werd hij naar Europa zijn ingevoerd, althans de namen kalkoen (Calicut hoen), "dinde" (Frans; poule d'Inde=Indiase kip)) en "turkey" (Engels) wijzen daarop. De Pilgrim Fathers namen kalkoenen mee naar Noord-Amerika.Velen vinden ze lelijk. Onbegrijpelijk.
Wat vindt u het mooiste dier?
een polaroid
Onze taal is scherp en hard, soms kan het mooi zijn om te verzachten.Soms is een eufemisme alleen veel naarder of viezer dan je zou willen. Niet alleen wil je in sommige gevallen de waarheid horen, soms wil je ook niet dat je fantasie je parten kan gaan spelen.
Zoals in dit toilet. "Visible traces of your visit". U wil niet weten, wat ik voor me zag. En dan hebben we het nog niet eens over de gedachte aan "invisble traces".
Misschien was "remsporen verwijderen" beter geweest. Dat laat tenminste niets aan mijn verbeelding over.
Zaterdagochtend werd ik wakker en besloot ik dat ik een nieuwe bril wilde. Toegegeven, het feit dat ik daags ervoor de serie Annie MG had bekeken, speelde een rol, maar toch wist ik niet precies waar de drang vandaan kwam. Ik droeg mijn oude bril namelijk eigenlijk nooit, want ik was lenzendrager pur sang. Althans, daar was ik vanuit gegaan.
Ik had nog nauwelijks brillen gezien of getest, maar ik wist dat dit ‘m was. Een prachtexemplaar van Dior. Diezelfde middag kon ik hem ophalen. Toen ik hem opzette, wist ik het zeker. Dit ben ik. Dit past. En dus ben ik sinds zaterdag plots een brildrager. Soms worden de beste dingen in een opwelling besloten. Zo werd ik ooit op een onbestemde ochtend wakker in 1999 en besloot ik een tatoeage te laten zetten. Diezelfde avond sliep ik getatoeëerd in. Nooit spijt van gehad. Ook de namen van huisdieren werden op zo’n manier besloten.
Voor mij was het een hele ommezwaai. Een aantal mensen zei “leuke bril” en dat was dat. Dat er voor mij een enorm verschil in dagelijkse routine zit en dat ik erg moet wennen aan de dame die ik zie in de spiegel, merkt natuurlijk geen mens. Maar het klopt. Hij hoort bij me. 2010 zal ik dus anders bekijken.
Twee, misschien drie minuten. Veel langer was ik niet buiten geweest. Veel langer had het niet geduurd om mijn fietsband op te pompen. Maar ik had sneeuwvlokken in mijn das, vlokken in mijn haar. Mijn hele jas en broek zaten onder. Om maar te zwijgen over mijn bril, die niet wist of hij nu waterig beslagen moest zijn en dus voor de veiligheid maar koos voor beide.
Toen ik terugkwam in de hal om de fietspomp terug te brengen, schoot de receptioniste in de lach. Ik ook, want haar lach was heel aanstekelijk en het was eigenlijk ook best grappig. “ We lachen vandaag wat af,” zei ze “al die besneeuwde mensen die binnenkomen”. “Weet je wat ik ook zo leuk vind?,” zei haar collega “als het regent. Al die natte mensen en allemaal zo chagrijnig. En wij hoeven lekker niet naar buiten. Heerlijk”
Tja, zo kun je ook arbeidsvreugde maken natuurlijk.
Toen ik een uur later thuis kwam na mijn vijf kilometer lange tocht door de sneeuwstorm moest ik even aan de receptioniste denken. Het was jammer dat ze me niet kon zien. Ze had er de hele week op kunnen teren.
Vandaag vond ik een envelopje terug, met twee paarse armbandjes erin. Ik had ze besteld ergens begin vorig jaar. De paarse armbandjes zijn een wereldwijde actie, om mensen te laten stoppen met klagen en zeuren. De bedoeling is dat je het armbandje aan je pols draagt. Als je klaagt moet je het bandje aan je andere pols doen en opnieuw beginnen. Het doel is, om 21 dagen zonder klagen vol te houden, want wanneer je 21 dagen lang geen enkele klacht uit, zijn je hersenen veranderd en gaan ze ook geen klaaggedachten meer aanmaken. Idee erachter is, dat er slechts twee effectieve manieren zijn om met tegenvallende situaties om te gaan: iets doen om de situatie zo te veranderen dat het je wel bevalt of niets doen en accepteren dat de situatie is zoals hij is.
En nu ligt het armbandje naast me. Het kleur prachtig bij onze vuurrode bank. Ik twijfel of ik het om mijn pols zal doen.
Ik kan flink klagen en zeuren. Vooral over mijn werk. Soms zit sta ik naast collega Tuesday op de crosstrainer in de sportschool alleen maar te klagen. Ik kan ook erg zeuren over belastingen en dienstverleners. Het vervelende is, dat klagen lost niets op. Het haalt de wonden alleen maar open, je herbeleeft alle vervelende dingen. Het maakt negatief. Van klagen komt klagen. Door klagen blijf je vast zitten aan ongezellige ervaringen.
In die zin, zou het wel goed zijn om er iets aan te doen.
Echter, er zit ook een positieve kant aan klagen. Je ziet de dingen onder ogen. Je maakt contact met "hoe het is".
Zelf heb ik nog wel eens de neiging om alles met een mantel der liefde te bedekken, maar zo werkt het leven niet altijd. Klagen is ook inzien wat je vervelend vindt, wat je irriteert. En als iets je niet zint, is het volgens mij heel gezond om dat te uiten. Ik denk dat je zulke dingen niet moet binnenhouden en alleen maar met een glimlach moet doormarcheren.
Je moet klachten doseren, dat denk ik wel. Een minuutje of tien per dag, dan een ander onderwerp in de conversatie brengen. Of even je klacht opschrijven en dan loslaten, vliegtuigjes vouwen zou een prima plan zijn. Maar, alles wegstoppen en helemaal nooit meer klagen is geen goed idee volgens mij. Het gaat om dansen met de draken, niet om het het verbergen en onderdrukken ervan.
Misschien moet ik het armbandje maar aan mijn sleutelbos hangen, opdat ik het vaak zie en me bewust blijf.
|
|
